{"id":5254,"date":"2018-08-20T16:50:22","date_gmt":"2018-08-20T13:50:22","guid":{"rendered":"http:\/\/dogaaskina.local\/?p=5254"},"modified":"2018-08-20T16:50:22","modified_gmt":"2018-08-20T13:50:22","slug":"tarhana","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dogadernegi.org\/en\/tarhana\/","title":{"rendered":"Melengi\u00e7 Kokulu S\u00fcsl\u00fc Tarhana"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-large wp-image-5255\" src=\"http:\/\/dogaaskina.local\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/tarhana-1024x768.jpg\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"768\" \/><br \/>\n\u201cA\u011fustosun on be\u015fi yaz, on be\u015fi k\u0131\u015f.\u201d derdi anas\u0131. \u201cKar\u0131ncalara, ar\u0131lara bak feyz al, \u015fimdiden k\u0131\u015f\u0131n yiyecekleri erza\u011f\u0131 \u00e7ekmeye ba\u015flad\u0131lar yuvalar\u0131na.\u201d O g\u00fcn de A\u011fustos, ikinci on be\u015fine giriyordu. Anas\u0131n\u0131n dediklerini an\u0131msatan belki de havadaki g\u00fcz kokusuydu. Ne zaman b\u00f6yle koksa etraf, anas\u0131; \u201cHava g\u00fczs\u00fcredi, tarhanalar\u0131 yapal\u0131m.\u201d derdi. Bu sene tarhanas\u0131na ayr\u0131 bir \u00f6zenmek geldi i\u00e7inden. Taa yayladan yerli sar\u0131 bu\u011fday getirtmi\u015fti. Gelen bu\u011fday \u00e7uval\u0131n\u0131n a\u011fz\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131nca i\u00e7i a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131, sapsar\u0131 mum gibiydi bu\u011fday. B\u00fct\u00fcn \u00e7uval\u0131 tek tek ay\u0131klad\u0131, y\u0131kad\u0131, kuruttu.<\/p>\n<p>Anas\u0131ndan yadig\u00e2r de\u011firmen ta\u015f\u0131n\u0131 \u00e7\u0131kartt\u0131 saklad\u0131\u011f\u0131 yerden. Bir eliyle de\u011firmen ta\u015f\u0131n\u0131n i\u00e7ine d\u00f6kt\u00fc bu\u011fday\u0131, bir eliyle ta\u015f\u0131 \u00e7evirdi. Onu \u00e7evirmenin de bir adab\u0131 vard\u0131. \u00c7ok h\u0131zl\u0131 \u00e7evirirse, \u00e7ok iri \u00e7\u0131kard\u0131 bu\u011fday g\u00f6cesi, \u00e7ok yava\u015f \u00e7evirirse de tam tersi un gibi olurdu. Tam karar\u0131ysa g\u00f6ce kar\u0131nca ba\u015f\u0131 olacakt\u0131. Tam da denk d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc. Sevindi i\u00e7ten i\u00e7e, istedi\u011fim gibi oldu diye. Bez torban\u0131n i\u00e7ine koydu. G\u00fclbahar\u2019\u0131n \u00fc\u00e7 g\u00fcnd\u00fcr s\u00fct\u00fcn\u00fc pi\u015firip kese yo\u011furdu yapm\u0131\u015f, d\u00f6rt kova yo\u011furt biriktirmi\u015fti. Bir bez torbaya bakt\u0131 bir de \u00f6n\u00fcnde biriktirdi\u011fi yo\u011furda, en hassas terazi olan g\u00f6z karar\u0131 &#8220;Bu kadar g\u00f6ceye bu kadar yo\u011furt ancak yeter.&#8221; dedi.<\/p>\n<p>Hemen ate\u015fi yakt\u0131, koca bir kazan su koydu oca\u011fa, avu\u00e7 dolusu tuzu att\u0131 suya. Su fokurdamaya ba\u015flay\u0131nca usulca indirdi yere. Duvarda as\u0131l\u0131 duran tarhanal\u0131k bu\u011fday g\u00f6cesini, rahmetli amcas\u0131n\u0131n yonttu\u011fu b\u00fcy\u00fck kep\u00e7eyi de ald\u0131, kazan\u0131n ba\u015f\u0131na oturdu. H\u0131zl\u0131ca a\u00e7t\u0131 keseyi, su so\u011fursa yapt\u0131\u011f\u0131 tutmazd\u0131. G\u00f6ce kesesini kolunun aras\u0131na k\u0131st\u0131rd\u0131, kep\u00e7eyi ters \u00e7evirip sap\u0131yla suyu kar\u0131\u015ft\u0131rmaya ba\u015flad\u0131. Benim elim de\u011fil Fatma anam\u0131z\u0131n eli deyip, g\u00f6ceyi ekledi yava\u015f yava\u015f. Bir anda hepsi d\u00f6k\u00fclmezdi suya, topak olur i\u00e7i diri kal\u0131rd\u0131. Yava\u015f d\u00f6k\u00fcp h\u0131zl\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131rmak gerekti. Bir koca tabak un ekledi, iyice \u00f6zle\u015fsin diye. Kazandaki su bitti, kesedeki g\u00f6cede bitti, suyla g\u00f6ce denk d\u00fc\u015ft\u00fc. Kazan a\u011fz\u0131na kadar dolmu\u015ftu, bir sini ile \u00fczerini \u00f6rtt\u00fc. G\u00f6ce demlenecek, iyice \u015fi\u015fecekti.<\/p>\n<p>Evin di\u011fer i\u015flerini yaparken bir taraftan da gidip geldik\u00e7e bak\u0131yordu g\u00f6ceye. Oldu\u011funu anlay\u0131nca b\u00fcy\u00fck meydan sinilerini getirdi. Kazan\u0131n i\u00e7inde iyice pi\u015fip \u015fi\u015fen birbirine har\u00e7 gibi yap\u0131\u015fan g\u00f6celeri, so\u011fusun diye kep\u00e7e kep\u00e7e sinilere koydu. Alaca karanl\u0131k \u00e7\u00f6kmek \u00fczereydi. Ak\u015fam yeme\u011fini yiyene kadar so\u011fudu sinilerde bekleyen g\u00f6celer. Koca bir le\u011fen getirdi g\u00f6ce sinilerinin yan\u0131na sonra yo\u011furt kovalar\u0131n\u0131. Tabakta da biraz da ek\u015fi maya getirdi. Tabi tuzsuz olmazd\u0131 tarhana, en \u00f6nemlisiydi belki de o olmazsa b\u00f6ceklenirdi. Kep\u00e7enin \u015feklini alan g\u00f6ce kal\u0131plar\u0131ndan iki \u00fc\u00e7 tane att\u0131 le\u011fene, sonra \u00fczerine \u00fc\u00e7 kep\u00e7e yo\u011furt koydu. Hamur yo\u011furur gibi yo\u011furdu. B\u00fct\u00fcn yo\u011furtla g\u00f6ce harman olana kadar devam etti. Ek\u015fi g\u00fczel olurdu bu tarhana, birazda ek\u015fi maya koydu. Islat\u0131p getirdi\u011fi koca bez torbaya yo\u011frulmu\u015f tarhanay\u0131 koydu, \u00fczerine tuz ekledi. Bu s\u0131ra \u00f6n\u00fcndeki yo\u011furtla g\u00f6ce bitene kadar devam etti.<\/p>\n<p>Yo\u011furdu\u011fu tarhana \u00fc\u00e7 gece bu torban\u0131n i\u00e7inde yatacak, uyuyacakt\u0131. Akl\u0131na geldi bir anda nas\u0131l da unutmu\u015ftu, onlars\u0131z olmazd\u0131. Hemen d\u0131\u015far\u0131ya \u00e7\u0131k\u0131p birka\u00e7 dal melengi\u00e7le \u00e7am dal\u0131 getirdi. Suyun alt\u0131na tutup y\u0131kad\u0131 dallar\u0131, bir taraftan da tad\u0131 dama\u011f\u0131na geliyordu damla sak\u0131zl\u0131, \u00e7am re\u00e7ineli tarhanan\u0131n. Le\u011fenin i\u00e7ine kar\u0131\u015f\u0131k yerle\u015ftirdi dallar\u0131, \u00fczerine tarhana torbas\u0131n\u0131 yat\u0131rd\u0131, \u00fczerini de melengi\u00e7 dallar\u0131yla \u00f6rtt\u00fc. Torban\u0131n rahat\u0131 iyiydi, mis gibi kokulu d\u00f6\u015fekte yorgan\u0131n aras\u0131nda uyuyacakt\u0131.<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7 kere do\u011fdu batt\u0131 g\u00fcne\u015f, kimse torbaya dokunup uyand\u0131rmad\u0131 tarhanay\u0131. D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc sabah g\u00fcne\u015f do\u011fmadan dallar\u0131n alt\u0131ndan kald\u0131r\u0131p ald\u0131 torbay\u0131, sinilerini haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131 bile. Torbay\u0131 a\u00e7ar a\u00e7maz bu\u011fday ve yo\u011furdun ek\u015fi kokusu kar\u015f\u0131lad\u0131 onu. Bir topak ald\u0131, yuvarlad\u0131 elinde, tam k\u0131vam\u0131ndayd\u0131. Yava\u015f\u00e7a topa\u011f\u0131 siniye koydu, i\u015faret parma\u011f\u0131 ile tam g\u00f6be\u011fine bir delik a\u00e7t\u0131, b\u0131rakt\u0131. Her \u015fey kolayla\u015ft\u0131 diye ge\u00e7irdi akl\u0131ndan. Eskiden \u00f6rt\u00fcn\u00fcn \u00fczerine serilirdi, tarhana \u00f6rt\u00fcye yap\u0131\u015fmas\u0131n diye mor incirin yapra\u011f\u0131na \u00fczerine. Anas\u0131yla tarhana yaparken, bir g\u00fcn \u00f6nceden mor incirin yapraklar\u0131n\u0131 sepete toplar, biraz soldururlard\u0131. Ertesi g\u00fcn yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7\u00f6rek tarhanalar\u0131 tek tek bu yapraklar\u0131n \u00fczerine sererlerdi. \u015eimdi sinilere sermek daha kolayd\u0131.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn sinileri doldurduklar\u0131nda g\u00fcne\u015f da\u011f\u0131n arkas\u0131ndan do\u011fmu\u015ftu. \u00c7\u00f6rek tarhana ya da s\u00fcsl\u00fc tarhana dedikleri bu tarhanay\u0131 kurutmak i\u00e7in en az on g\u00fcn laz\u0131md\u0131. Her g\u00fcn b\u00fct\u00fcn tarhana \u00e7\u00f6reklerini tek tek \u00e7evirdi, alt \u00fcst etti. Ak\u015famlar\u0131 \u00e7i\u011f yemesin diye eve ta\u015f\u0131y\u0131p sabah erkenden d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131p g\u00fcne\u015fle bulu\u015fturdu. Tarhana \u00e7\u00f6rekleri tak\u0131r tak\u0131r olana kadar kuruttu. Bez torbaya koyup kuru patl\u0131can, kuru kabak dizilerinin yan\u0131na, duvara ast\u0131.<\/p>\n<p>\u0130ki hafta sonra g\u00fcz ya\u011fmurlar\u0131 ba\u015flad\u0131, birden hava k\u0131\u015f gibi olunca tarhana geldi akl\u0131na. Merak ediyordu tad\u0131n\u0131n nas\u0131l oldu\u011funu. Hemen bir pi\u015firimlik tarhanay\u0131 suya koyup kuru b\u00f6r\u00fclce taneleriyle beraber \u0131slatt\u0131. \u00c7abuk pi\u015fmesi i\u00e7in s\u00fcsl\u00fc tarhanay\u0131 iki \u00fc\u00e7 saat suda bekletmek laz\u0131md\u0131, \u00f6yle tela\u015fl\u0131 pi\u015firilmeye gelmez. \u00d6\u011fleden sonra tarhanay\u0131 oca\u011fa koydu, i\u00e7ine G\u00fclbahar\u2019\u0131n tereya\u011f\u0131ndan att\u0131 koca bir ka\u015f\u0131k. \u0130ki tane kuru k\u0131rm\u0131z\u0131 biberi k\u00f6z\u00fcn \u00fczerine att\u0131, yanmas\u0131n diye h\u0131zl\u0131 h\u0131zl\u0131 \u00e7evirdi, ate\u015f tad\u0131 vurunca biberleri ald\u0131 att\u0131 kazana. \u0130s tad\u0131, kuru biber tad\u0131 bamba\u015fka bir rayiha verirdi \u00e7orbaya. Odunlar\u0131n k\u00f6z olanlar\u0131n\u0131 iyice kazan\u0131n alt\u0131na itti. A\u011f\u0131r a\u011f\u0131r pi\u015fsin istiyordu, tad\u0131 ancak \u00f6yle \u00e7\u0131kard\u0131. Tarhana pi\u015fip b\u00f6r\u00fclceler ortas\u0131ndan yar\u0131l\u0131nca indirdi ate\u015ften. Derince bir \u00e7ana\u011fa bo\u015faltt\u0131 \u00e7orbay\u0131, sofran\u0131n ortas\u0131na koydu. Bu\u011fusu t\u00fcten,bu\u011fday kokan, melengicin tad\u0131n\u0131 alan \u00e7orbadan bir ka\u015f\u0131k ald\u0131. \u0130nsan\u0131n kendi yapt\u0131\u011f\u0131 tarhana gibisi yok diye ge\u00e7irdi i\u00e7inden. Sene d\u00f6n\u00fcnceye kadar ya\u011fmurlu, so\u011fuk g\u00fcnlerde sofran\u0131n olmazsa olmaz\u0131 olacakt\u0131. Nenesinin yemek yerken s\u00f6ylediklerini tekrarlad\u0131 i\u00e7inden: \u201cArts\u0131n eksilmesin, ta\u015fs\u0131n d\u00f6k\u00fclmesin, bereketi kesilmesin.\u201d<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cA\u011fustosun on be\u015fi yaz, on be\u015fi k\u0131\u015f.\u201d derdi anas\u0131. \u201cKar\u0131ncalara, ar\u0131lara bak feyz al, \u015fimdiden k\u0131\u015f\u0131n yiyecekleri erza\u011f\u0131 \u00e7ekmeye ba\u015flad\u0131lar yuvalar\u0131na.\u201d O g\u00fcn de A\u011fustos, ikinci on be\u015fine giriyordu. Anas\u0131n\u0131n dediklerini an\u0131msatan belki de havadaki g\u00fcz kokusuydu. Ne zaman b\u00f6yle koksa etraf, anas\u0131; \u201cHava g\u00fczs\u00fcredi, tarhanalar\u0131 yapal\u0131m.\u201d derdi. Bu sene tarhanas\u0131na ayr\u0131 bir \u00f6zenmek geldi [&#8230;]<\/p>\n<p><a class=\"dd-btn dd-btn-secondary text-sm\" href=\"https:\/\/dogadernegi.org\/en\/tarhana\/\">Read More&#8230;<span class=\"dd-sr-only\"> from Melengi\u00e7 Kokulu S\u00fcsl\u00fc Tarhana<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":16,"featured_media":5257,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[561],"tags":[570,603],"class_list":["post-5254","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-doga-okulu","tag-doga-zamani","tag-tarhana"],"acf":[],"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false},"uagb_author_info":{"display_name":"burak.ozkirli","author_link":"https:\/\/dogadernegi.org\/en\/author\/burak-ozkirli\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"\u201cA\u011fustosun on be\u015fi yaz, on be\u015fi k\u0131\u015f.\u201d derdi anas\u0131. \u201cKar\u0131ncalara, ar\u0131lara bak feyz al, \u015fimdiden k\u0131\u015f\u0131n yiyecekleri erza\u011f\u0131 \u00e7ekmeye ba\u015flad\u0131lar yuvalar\u0131na.\u201d O g\u00fcn de A\u011fustos, ikinci on be\u015fine giriyordu. Anas\u0131n\u0131n dediklerini an\u0131msatan belki de havadaki g\u00fcz kokusuydu. Ne zaman b\u00f6yle koksa etraf, anas\u0131; \u201cHava g\u00fczs\u00fcredi, tarhanalar\u0131 yapal\u0131m.\u201d derdi. Bu sene tarhanas\u0131na ayr\u0131 bir \u00f6zenmek geldi&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5254","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/16"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5254"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5254\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5254"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5254"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5254"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}