{"id":24086,"date":"2024-02-01T13:32:24","date_gmt":"2024-02-01T10:32:24","guid":{"rendered":"https:\/\/dogadernegi.org\/?p=24086"},"modified":"2025-08-15T18:21:42","modified_gmt":"2025-08-15T15:21:42","slug":"dunya-sulak-alanlar-gunu-mu-dunya-kurak-alanlar-gunu-mu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/dunya-sulak-alanlar-gunu-mu-dunya-kurak-alanlar-gunu-mu\/","title":{"rendered":"Sulak Alanlar\u0131 m\u0131 Kurak Alanlar\u0131 m\u0131 Kutluyoruz?"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image alignnone size-large wp-image-24087 size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/photoby_@muratbilgicc-70-of-74-scaled-1-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-24714\" srcset=\"https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/photoby_@muratbilgicc-70-of-74-scaled-1-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/photoby_@muratbilgicc-70-of-74-scaled-1-300x200.jpg 300w, https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/photoby_@muratbilgicc-70-of-74-scaled-1-768x512.jpg 768w, https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/photoby_@muratbilgicc-70-of-74-scaled-1-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/photoby_@muratbilgicc-70-of-74-scaled-1-2048x1366.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Foto\u011fraf: Murat Bilgi\u00e7<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>2 \u015eubat D\u00fcnya Sulak Alanlar G\u00fcn\u00fc her y\u0131l sulak alanlar\u0131n \u00f6nemine ve korunmas\u0131na dikkat \u00e7ekmek i\u00e7in kutlan\u0131yor. Ancak D\u00fcnya genelinde su kaynaklar\u0131n\u0131n, sulak alan ekosistemlerinin ve buradaki t\u00fcrlerin yok edildi\u011fi bir tablo ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z.&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Kurakl\u0131k, ya\u011f\u0131\u015flar\u0131n uzun y\u0131llar ortalamas\u0131ndan daha az ger\u00e7ekle\u015fmesi ile ortaya \u00e7\u0131kan ve herhangi bir zamanda meydana gelebilecek olan do\u011fal bir iklim olay\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclse de insan faaliyetleri nedeniyle do\u011fas\u0131ndan uzaklam\u0131\u015f durumda. Kurakl\u0131k, do\u011fayla uyumlu olmayan projelerin ve politikalar\u0131n iklim de\u011fi\u015fikli\u011fine katk\u0131s\u0131 ile \u015fiddetle art\u0131yor. D\u00fcnya genelinde t\u00fcrlerin ve habitatlar\u0131n kayb\u0131, g\u00f6llerdeki su seviyesindeki d\u00fc\u015f\u00fc\u015f, a\u00e7l\u0131k gibi pek \u00e7ok soruna neden oluyor. Nature dergisinde yay\u0131nlanan bir \u00e7al\u0131\u015fmada, d\u00fcnya genelinde sulu tar\u0131m i\u00e7in a\u015f\u0131r\u0131 su \u00e7ekilmesinin, sulak alanlar\u0131 besleyen yeralt\u0131 sular\u0131n\u0131n h\u0131zla azalmas\u0131nda \u00f6nemli bir fakt\u00f6r oldu\u011fu belirtildi.&nbsp;<\/span><\/p>\n\n\n\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">D\u00fcnyan\u0131n suya olan talebi ise, n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131, i\u00e7me kullanma, tar\u0131m ve sanayideki kullan\u0131mla birlikte gitgide art\u0131yor. Suya eri\u015fim, i\u00e7erisinde bulundu\u011fumuz y\u00fczy\u0131l\u0131n en acil sorunlar\u0131ndan biri haline geldi. 2010 ile 2020 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda sel, kurakl\u0131k ve f\u0131rt\u0131nalardan kaynaklanan insan \u00f6l\u00fcmleri, y\u00fcksek derecede savunmas\u0131z b\u00f6lgelerde 15 kat daha fazlayd\u0131. Afrika 40 y\u0131l\u0131n en k\u00f6t\u00fc kurakl\u0131\u011f\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131; \u00f6zellikle Etiyopya, Kenya ve Somali bu durumdan olumsuz etkilendi, bu b\u00f6lgelerde tar\u0131msal verimlili\u011fin azalmas\u0131na ve y\u00fcksek g\u0131da fiyatlar\u0131na neden oldu. \u00c7in\u2019de, \u00fclkenin en b\u00fcy\u00fck nehri olan Yangtze ve di\u011ferlerinin seviyeleri o kadar d\u00fc\u015ft\u00fc ki, hidroelektrik enerji \u00fcretimi ve nehir ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 etkilendi. Bir raporda sigortal\u0131 kay\u0131plar\u0131n 8,4 milyar dolar oldu\u011fu tahmin ediliyor. S\u0131cak hava dalgalar\u0131na ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclemeyen ya\u011f\u0131\u015flara maruz kalan Orta Amerika Kuru Koridoru&#8217;nun ekosistemleri ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011fine kar\u015f\u0131 savunmas\u0131z halklar\u0131, kurakl\u0131ktan etkilendi, bu durum 1,2 milyon ki\u015finin g\u0131da yard\u0131m\u0131na ihtiya\u00e7 duymas\u0131na neden oldu. Asya\u2019da y\u00fcksek da\u011f b\u00f6lgesindeki buzullar son 40 y\u0131lda \u00f6nemli miktarda k\u00fctle kaybetti ve bu kay\u0131p giderek art\u0131yor. G\u00fcney Afrika\u2019da kurakl\u0131\u011f\u0131n ekoloji \u00fczerindeki olumsuz etkileri; mera alanlar\u0131n\u0131n kayb\u0131, su kayb\u0131 ve kalitesinin bozulmas\u0131, s\u0131cakl\u0131ktaki art\u0131\u015f ve bitki \u00f6rt\u00fcs\u00fc kayb\u0131 olarak ortaya kondu.<\/span><\/p>\n\n\n\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Anadolu\u2019da da s\u0131cakl\u0131k ve buharla\u015fma s\u00fcrelerindeki art\u0131\u015f ve \u00f6zellikle kar ya\u011f\u0131\u015f\u0131 azl\u0131\u011f\u0131, yeralt\u0131 su seviyelerinin d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fc havzalarda hidrolojik bozulmaya ve kurakl\u0131\u011fa neden oluyor. Suyun d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fcn bozulmas\u0131na en \u015fiddetli derecede etki eden faaliyetler aras\u0131nda sulu tar\u0131m uygulamalar\u0131, barajlar ve HES\u2019ler, madencilik faaliyetleri ve su kaynaklar\u0131ndaki kirlilik oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.&nbsp;<\/span><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image alignnone size-large wp-image-24089 size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" src=\"https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1-1024x576.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-24247\" style=\"aspect-ratio:1;object-fit:cover\" srcset=\"https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1-300x169.jpg 300w, https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1-768x432.jpg 768w, https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1-2048x1152.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Foto\u011fraf: Canberk G\u00fcnay<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>\u201cSulak alanlar\u0131n ya\u015famas\u0131 i\u00e7in yanl\u0131\u015f tar\u0131m ve su politikalar\u0131 de\u011fi\u015fmeli\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">2 \u015eubat D\u00fcnya Sulak Alanlar G\u00fcn\u00fc\u2019nde konu ile ilgili a\u00e7\u0131klama yapan Do\u011fa Derne\u011fi Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Dicle Tuba K\u0131l\u0131\u00e7 \u201cKurakl\u0131k nedeniyle D\u00fcnya genelinde pek \u00e7ok topluluk g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kalacak. Ekosistemlerin ve t\u00fcrlerin kayb\u0131, k\u00fclt\u00fcrel kay\u0131plar\u0131 da beraberinde getiriyor.&nbsp;<\/span><\/p>\n\n\n\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">D\u00fcnya Su Stresi Haritas\u0131&#8217;na (WRI) g\u00f6re, 2040 y\u0131l\u0131na gelindi\u011finde T\u00fcrkiye su k\u0131tl\u0131\u011f\u0131 \u00e7ekecek ve iklim krizinden en fazla etkilenecek \u00fclkeler aras\u0131nda 27. s\u0131rada. \u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011finin etkilerine uyum sa\u011flamak, biyolojik \u00e7e\u015fitlilik kayb\u0131n\u0131 durdurmak sulak alan kayb\u0131n\u0131 sona erdirmeden, yok olmu\u015f sulak alanlar\u0131 restore etmeden ve kalanlar \u00fczerinde h\u0131zla artan stresi durdurmadan ger\u00e7ekle\u015ftirilemez.<\/span><\/p>\n\n\n\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bir yandan 1997 y\u0131l\u0131ndan beri her y\u0131l D\u00fcnya Sulak Alanlar G\u00fcn\u00fc\u2019n\u00fc kutluyoruz, sulak alanlar\u0131n \u00f6nemini, biyo\u00e7e\u015fitlili\u011fe, insan \u00fcretimlerine ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011fine uyum sa\u011flamaya olan katk\u0131s\u0131n\u0131 konu\u015fuyoruz. Di\u011fer yandan yanl\u0131\u015f uygulamalar neticesinde son y\u00fczy\u0131lda T\u00fcrkiye&#8217;de sulak alanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funda geriye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc olmayan kay\u0131plarla m\u00fccadele ediyoruz. Art\u0131k T\u00fcrkiye\u2019nin tar\u0131m ve su politikalar\u0131n\u0131 g\u00fcncellemesi ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011fini de g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde tutarak sulak alanlar\u0131n\u0131 korumas\u0131 ve restore etmesi gerekiyor.\u201c dedi.<\/span><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ayr\u0131nt\u0131l\u0131 Bilgi ve \u0130leti\u015fim \u0130\u00e7in:\u00a0<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bur\u00e7in Yara\u015fl\u0131, Do\u011fa Derne\u011fi Sulak Alan Ekosistemleri Uzman\u0131<\/span><br><span style=\"font-weight: 400;\">burcin.yarasli@dogadernegi.org 0542 657 6620<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>2 \u015eubat D\u00fcnya Sulak Alanlar G\u00fcn\u00fc her y\u0131l sulak alanlar\u0131n \u00f6nemine ve korunmas\u0131na dikkat \u00e7ekmek i\u00e7in kutlan\u0131yor. Ancak D\u00fcnya genelinde su kaynaklar\u0131n\u0131n, sulak alan ekosistemlerinin ve buradaki t\u00fcrlerin yok edildi\u011fi bir tablo ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z.&nbsp; Kurakl\u0131k, ya\u011f\u0131\u015flar\u0131n uzun y\u0131llar ortalamas\u0131ndan daha az ger\u00e7ekle\u015fmesi ile ortaya \u00e7\u0131kan ve herhangi bir zamanda meydana gelebilecek olan do\u011fal bir [&#8230;]<\/p>\n<p><a class=\"dd-btn dd-btn-secondary text-sm\" href=\"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/dunya-sulak-alanlar-gunu-mu-dunya-kurak-alanlar-gunu-mu\/\">Daha Fazlas\u0131n\u0131 Oku&#8230;<span class=\"dd-sr-only\"> from Sulak Alanlar\u0131 m\u0131 Kurak Alanlar\u0131 m\u0131 Kutluyoruz?<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":24247,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[60],"tags":[302,123],"class_list":["post-24086","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haber","tag-dunya-sulak-alanlar-gunu","tag-sulak-alan"],"acf":[],"uagb_featured_image_src":{"full":["https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1.jpg",2560,1440,false],"thumbnail":["https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1-300x300.jpg",300,300,true],"medium":["https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1-300x169.jpg",300,169,true],"medium_large":["https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1-768x432.jpg",768,432,true],"large":["https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1-1024x576.jpg",1024,576,true],"1536x1536":["https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1-1536x864.jpg",1536,864,true],"2048x2048":["https:\/\/dogadernegi.org\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/SU_-Marmara-Golu_22-Mart2022_Canberk-Gunay-scaled-1-2048x1152.jpg",2048,1152,true]},"uagb_author_info":{"display_name":"A. Erdem \u015eent\u00fcrk","author_link":"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/author\/erdem\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"2 \u015eubat D\u00fcnya Sulak Alanlar G\u00fcn\u00fc her y\u0131l sulak alanlar\u0131n \u00f6nemine ve korunmas\u0131na dikkat \u00e7ekmek i\u00e7in kutlan\u0131yor. Ancak D\u00fcnya genelinde su kaynaklar\u0131n\u0131n, sulak alan ekosistemlerinin ve buradaki t\u00fcrlerin yok edildi\u011fi bir tablo ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z.&nbsp; Kurakl\u0131k, ya\u011f\u0131\u015flar\u0131n uzun y\u0131llar ortalamas\u0131ndan daha az ger\u00e7ekle\u015fmesi ile ortaya \u00e7\u0131kan ve herhangi bir zamanda meydana gelebilecek olan do\u011fal bir&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24086","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24086"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24086\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24247"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24086"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24086"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dogadernegi.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24086"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}